Cesarz kina japońskiego

Autor: Kaelder Dherven
16 lutego 2017

www.sklep.gildia.pl
Piotr Sawicki. Kurosawa.
Dostępność: 1-2 dni robocze
Cena: 34,30 zł  49,00
dodaj do koszyka

Akira Kurosawa to nie tylko człowiek najbardziej kojarzony z kinem japońskim z gatunku historycznego czy samurajskiego (tzw. jidai geki), lecz także wzór dla wielu filmowców, m.in. dla George’a Lucasa. Niepowtarzalny styl oraz wyraziści bohaterowie zainspirowały amerykańskiego reżysera do tego stopnia, że swoją najbardziej znaną sagę – Gwiezdne wojny – oparł w znacznej mierze na motywach pochodzących z Ukrytej fortecy nakręconej w 1958 roku.

Za granicą powstało mnóstwo publikacji opisujących życie i twórczość znanego Japończyka, natomiast w Polsce pojawiły się jedynie książki ukazujące tło jego najbardziej znaczących filmów. Próbą ukazania dorobku i stylu „cesarza kina japońskiego”, jak określano Akirę Kurosawę, jest publikacja wydana nie tak dawno przez Wydawnictwo Yohei. Książka Piotra Sawickiego zatytułowana Kurosawa to próba wgryzienia się w styl retoryki reżysera. Jest to także chęć odpowiedzenia na pytania dotyczące zarówno języka kina opisującego zawiłe zagadnienia społeczne, filozoficzne i psychologiczne, jak i ukazanie instynktu zawdzięczającego zgranie idei z formą w filmach Akiry Kurosawy.

Na niniejszą publikację składają się cztery części. Pierwsza z nich, zatytułowana Z lotu ptaka, charakteryzuje podstawowe dzieła reżysera wraz z wpleceniem w nie porównania tychże filmów do malarstwa czy muzyki takich twórców jak Ludwig van Beethovena, Jan Sebastian Bach czy Franz Schubert. W pozostałych trzech częściach (Na gruzach tradycji, Blaski i cienie przeszłości, Wczesna i późna jesień) Sawicki podejmuje się szczegółowej analizy konkretnych dzieł reżysera, poczynając od jednego z jego najwcześniejszych, czyli Sagi o Dżudo. Oferuje wgląd w ewolucję jego filmów, stagnację czy rozkład stylu Kurosawy, który wydaje się być dostrzegalny w szczególności pod koniec jego życia. Nie jest to więc biografia w dosłownym tego słowa znaczeniu, a dogłębne prześledzenie wykorzystanego w filmach artysty języka, środków wyrazu, dźwięku, zdjęć, kompozycji kadru, światła czy ruchu, tak wewnątrzkadrowego, jak i wytworzonego poprzez odpowiedni montaż. Ważne okazuje się również przedstawienie postaci, stylu reprezentowanego przez poszczególnych aktorów (na czele z Toshiro Mifune czy Takashi Shimurą), symbolikę miejsc, przedmiotów, a nawet wpływ pogody (przykładem okazuje się być tutaj mgła spowijającą gęsty las w filmie Tron we krwi).

Jednym z poważniejszych mankamentów Kurosawy wydają się kadry z poszczególnych filmów reżysera bądź też zdjęcia ukazujące jego samego. Czytelnikom chcącym zrozumieć materiał omawiany przez autora mogą się one wydać niewyraźne, a postacie na nich widoczne trudne do zidentyfikowania. W dużej mierze zdjęcia są zbyt ciemne, co utrudnia też uchwycenie konkretnego zabiegu formalnego zastosowanego przez reżysera. W trakcie lektury tej obszernej książki przewijają się również literówki czy niewłaściwie użyte sformułowania, mogące zepsuć pozytywne wrażenie z lektury. Do zalet z pewnością należałoby zaliczyć bardzo ciekawy, barwny i pełen pasji język, jakim operuje autor. Wydaje się też być doskonale obeznany z filmografią reżysera, a nawet zafascynowany procesem tworzenia przez niego filmów. Z dużą biegłością operuje także interesującymi anegdotami czy wypowiedziami osób, które miały przyjemność poznać osobiście Akirę Kurosawę. Autor nie unika przy tym wytknięcia kiczu czy artystycznych potknięć, jakie przydarzyły się reżyserowi.

Kurosawa zmarł na zawał serca ponad 18 lat temu, jednak jego twórczość stała się inspiracją dla wielu reżyserów czy scenarzystów zaangażowanych w kręcenie filmów w Japonii oraz na Zachodzie. Jego wpływ, despotyczny charakter i poglądy odzwierciedlane w okresach twórczości oraz nakręconych filmach sprawiły, że stał się artystą na miarę swoich czasów oraz legendą światowej kinematografii. Książka z pewnością okaże się wyjątkowo interesująca dla miłośników filmów Kurosawy oraz osób zainteresowanych japońską kinematografią.

Kurosawa

Autor: Piotr Sawicki
Wydawnictwo: Yohei
Wydanie polskie: 1/2016
Oprawa: miekka
ISBN-13: 9788363131241
Cena z okładki: 49



blog comments powered by Disqus