Charles Bukowski "Noce waniliowych myszy.Wybór wierszy" - recenzja

Autor: Aleksander Krukowski
Korekta: Dagmara Trembicka-Brzozowska
15 kwietnia 2015

www.gildia.pl
Noce waniliowych myszy. Wybór wierszy.
Dostępność: 24h
Cena: 27,30 zł 39,00 zł
dodaj do koszyka

Poeta codziennych doświadczeń

Sukces, jakim cieszy się pośmiertnie Bukowski, ma dwa źródła. Pierwszym z nich jest jego życie i mitologia, jaka wokół niego narosła. Drugim - bezkompromisowa twórczość, oparta na stosunkowo prostych środkach wyrazu, szokująca i aktywizująca.

W przypadku twórczości poetyckiej, stanowiącej tylko część dorobku pisarza (w polskich wydaniach: zdecydowanie mniejszą część), uwagę zwraca pewna prostota wypowiedzi. Większość wierszy zamieszczonych w wyborze Noce waniliowych myszy operuje mocno ograniczoną ilością figur stylistycznych, odwołań czy aluzji literackich. To poezja prosta, lecz niebywale silna. Jej piękno nie tkwi w kwiecistości, ozdobności czy barokowym przepychu, ale w dosadności, trafności i zaskoczeniu. Bukowski używa wulgarnego, miejscami brutalnego języka, przy czym poezja tworzona przy jego użyciu nie jest prymitywna. Pisarz wydaje się doskonale orientować w tradycjach, kanonach, poetykach... tylko dzięki temu może mieć je w głębokim poważaniu.

Zastanawiające są z pewnością wybory wersyfikacyjne Bukowskiego. W wielu przypadkach stosuje on wers bardzo krótki, często jednowyrazowy (Łóżka, ubikacje, ty i ja-, Ucieczka 1942). Wydłuża to lekturę, zmusza do akcentowania poszczególnych słów, do namysłu nad frazą zajmującą nieraz całą strofę. Znajdujemy też wiersze, o dużo wyraźniejszej motywacji wersyfikacyjnej, na przykład takie, jak Ten / poeta, w którym urywane wersy i dzielone wyrazy symulują bełkot pijanego poety-bohatera lirycznego, albo Fart, gdzie galopujące wyrazy imitują galop wyścigowych koni, spowalniając rytm w miejscu, w którym podmiot mówi o zwalniających nagle jeźdźcach.

Tematyka wierszy jest wyrazista i ewoluuje wraz z kolejnymi tomami, z których wyjątki pomieszczono w Nocach waniliowych myszy. Wiele wierszy traktuje o alkoholu, upijaniu się, kacu, bójkach, wyścigach konnych. Równie dużo opowiada o kobietach: zarówno tych ważnych, jak i spotkanych przypadkowo, fankach, prostytutkach. Między nimi jest sporo utworów autotematycznych - o poezji oraz pisaniu. Zwykle zresztą te grupy tematyczne mieszają się między sobą, gdy alkohol staje się olejem napędowym maszyny pisarskiej, a przygodna kobieta - muzą. Z czasem jednak pojawiają się inne tematy: starzenie się, choroba, śmierć. Bukowski dojrzewa i jest w tym pewien niepokój. Oto autor, który nie tylko pisał o życiu hulaki, ale i żył tym życiem, nagle spowalnia, boi się. To mocna strona Nocy... jako zbioru: pokazuje nam ewolucję pisarza, dając przekrojową perspektywę nie tylko przez samą twórczość, ale i prezentowane postawy artystyczne.

Mimo silnego zakotwiczenia biograficznego, wiersze Bukowskiego posiadają dużą aktualność i świetnie się je czyta także dziś. Autor odrzuca wszelką pretensjonalność, co musi być gestem bardzo zaskakującym dla czytelników wychowanych na "szkolnej" poezji. Pozostaje jednak bardziej zrozumiałym, niż jego znajomi z kręgu beatników, ponieważ nie koncentruje się na obecnych, historycznych wydarzeniach. Nie ucieka przed nimi w abstrakcję, lecz wybiera doświadczenia codzienności. Bukowski to bardzo przyziemny poeta, który czasem próbuje uwznioślić doczesność, a czasem odwrotnie: wzniosłość uzwyklić.

Noce waniliowych myszy. Wybór wierszy

Autor: Charles Bukowski
Wydawnictwo: Noir sur Blanc
Miejsce wydania: Warszawa
Wydanie polskie: 10/2014
Liczba stron: 408
Format: 235x145 mm
Oprawa: miękka ze skrzydełkami
ISBN-13: 9788373924994
Wydanie: I
Cena z okładki: 39,00 zł


blog comments powered by Disqus