Humphrey Carpenter "J.R.R. Tolkien. Biografia" - druga recenzja

Autor: Krukk
Korekta: Dagmara Trembicka-Brzozowska
11 października 2016

Geek doskonały

Humphrey Carpenter w biografii Johna R.R. Tolkiena, przez przyjaciół i rodzinę zwanego Ronaldem, stara się odpowiedzieć na pytanie: jakim człowiekiem był twórca Hobbita i Władcy Pierścieni? Tytaniczna praca, jaką wykonał badacz, polegała nie tylko na iście kronikarskiej skrupulatności i dociekliwości, z jaką śledził on losy tej ikony literatury. Najmocniejszą stroną biografii jest bowiem ukazanie kontrastu między sztywnym światem reguł oksfordzkiej inteligencji a bogatym światem wyobraźni Tolkiena - jednego z najbardziej błyskotliwych umysłów powojennej literatury.

Podróż przez życie Ronalda Tolkiena zaczyna się burzliwym dzieciństwem w RPA, a kończy śmiercią wiekowego profesora w otoczeniu przyjaciół. Pomiędzy tymi dwoma punktami w czasie próżno doszukiwać się wydarzeń przyprawiających czytelnika o wypieki, oprócz bardzo romantycznej historii młodzieńczej miłości i ponurych przygód brytyjskiego oficera podczas pierwszej wojny światowej. Można odnieść wrażenie, że nawet te bardzo ciekawe wątki posłużyły autorowi jako elementy, czy składniki z których ukształtował się literacki geniusz J. R. R. Czytelnik ma okazję dowiedzieć się, z kim Ronald się spotykał, jakie były tematy korespondencji z bliskimi, z jakimi problemami rodzinnymi borykali się Tolkienowie. Wśród tej bardzo dokładnie i wbrew pozorom ciekawie opisanej rutyny brytyjskiej codzienności znajdujemy informacje, jakie obszary zgłębiał umysł Tolkiena. Były to opracowania literatury skandynawskiej, niemieckie starodruki i eseje filologiczne. Biografia odsłania nam obraz nieśmiałego, skrytego mola książkowego o niesamowitej pasji do starodawnych języków. Bo tym przede wszystkim był John Ronald Reuel Tolkien - wybitnym filologiem zafascynowanym mitologią germańską i nordycką, a jego biografia jest bogatym i ciekawym opisem powstawania jego największych dzieł: Hobbita, Władcy Pierścieni i Silmarilionu.

W biografii odnajdujemy co prawda źródła inspiracji niezbędnej do stworzenia opus magnum Tolkiena, ale nie da się pozbyć wrażenia, że Carpenter stara się uchwycić psychologiczne czynniki, które wpłynęły na powstanie Władcy pierścieni. Szczególnie interesująca pod tym względem jest przedstawiona w biografii historia ukąszenia małego Ronalda przez jadowitego pająka, zestawiona z faktem, iż Tolkien zaprzeczał, by miało to wpływ na umieszczenie w książce postaci pajęczycy Szeloby (która niemal pożarła Froda w jaskini na obrzeżach Mordoru). Sporo miejsca autor poświęca także relacji Tolkiena z pastorem Morganem, bardzo ważną osobą w życiu Ronalda, który w wielu kluczowych momentach dorastania i jego wczesnej młodości pełnił ojcowską rolę.

Egzemplarz który miałem przyjemność czytać, to drugie już wydanie J.R.R. Tolkien - Biografii. W bardzo eleganckiej i przyjemnej dla oka oprawie oprócz historii życia Tolkiena znajdziemy sporo dodatków: drzewo genealogiczne, chronologiczny spis wydarzeń z jego życia, listę opublikowanych dzieł z wyszczególnieniem tych opublikowanych w Polsce, tym samym czyniąc z tej książki bardzo cenne źródło wiedzy o pisarzu. Lektura jest bardzo przyjemna - częściowo ma formę postać powieści obyczajowej, ale głównie stara się przedstawić bardzo długi i skomplikowany twórczy jednego z najważniejszych dzieł literatury fantasy.

Serdecznie polecam fanom twórczości Tolkiena i nie tylko.

J.R.R. Tolkien. Biografia

Autor: Humphrey Carpenter
Tłumaczenie: Agnieszka Sylwanowicz
Wydawnictwo: W.A.B.
Miejsce wydania: Warszawa
Wydanie polskie: 3/2016
Tytuł oryginalny: J.R.R. Tolkien: A Biography
Liczba stron: 416
Format: 135x205 mm
Oprawa: twarda
ISBN-13: 9788328027633
Wydanie: II
Cena z okładki: 49,99 zł


blog comments powered by Disqus