Recenzja "Atlasu dinozaurów"

Autor: Kormak
20 grudnia 2007

Atlas dinozaurów Johna Woodwarda i Johna Malama to wzorowy wręcz przykład na to, jak zrobić popularnonaukową książkę, która nie będzie nudzić dzieci podczas czytania, a i dorosłych zaciekawi. Duży format, twarda oprawa, dobrej jakości papier z mnóstwem ilustracji i płyta CD z animacjami przedstawiającymi sposób poruszania się prehistorycznych gadów, jak najmniej czytania. Nie znaczy to jednak, że brakuje tam informacji, wręcz przeciwnie. Interesujące fakty zamieszczono w książce jakby od niechcenia, a czytający nasiąka nimi przy okazji, podczas oglądania obrazków.

Autorzy zaczynają od krótkiego wprowadzenia na temat pochodzenia ziemskiego życia, powstania pierwszych gadów i przedstawiają krótkie opisy poszczególnych epok. Więcej dowiemy się tylko o tych, w których żyły dinozaury, czyli triasie, jurze i kredzie. Przy okazji dowiemy się o zmianach klimatycznych, przekształceniach mas lądowych i występującej wówczas roślinności. Na kolejnych stronach Woodward i Malam wyjaśniają skąd w ogóle wzięło się słowo dinozaur, czy w ogóle był gadami i co oznacza ich podział na ptasiomiednicze oraz gadziomiednicze. Osobny rozdział poświęcono pozostałościom po dinozaurach, czyli różnym rodzajom skamieniałości, gdzie je możemy napotkać, jak się je wydobywa na powierzchnię i co mogą nam powiedzieć o życiu w czasach prehistorycznych.

W dalszej części książki udajemy się w podróż po wszystkich kontynentach, poznając gatunki żyjących na nich dinozaurów żyjących na lądzie, wodzie i w powietrzu, ich rozmiary i wygląd (w tabelkach obok nich widać odpowiedniej wielkości figurki ludzkie, co pozwala nam się przekonać, jak wielkich rozmiarów były niektóre jaszczury). Całostronicowe ilustracje przedstawiają gady w ich naturalnym otoczeniu (pożywiające się, odpoczywające, polujące, broniące się przed atakami itd.) Od czasu do czasu napotkamy na przezroczystą folię z nadrukowanym szkieletem, nałożoną na kartkę z ilustracją konkretnego dinozaura - zaglądamy w ten sposób do wnętrza zwierzęcia niczym na fotografii rentgenowskiej.

Na mapkach kontynentów oprócz obszarów występowania różnych gatunków wielkich gadów zaznaczono także ciekawe miejsca, na których odkryto szczególnie dużo skamielin. Wiele z tych miejsc słynnych jest na cały świat i w atlasie poświęcono sporo miejsca na ich opisy. Wśród tych lokacji wymienić trzeba chociażby Park Dinozaurów w Kanadzie, Skamieniały Las w Arizonie, Ranczo Duchów w Nowym Meksyku, Dolina Księżyca w Amerycee Południowej, Solnhofen w Niemczech, Tendaguru w Afryce czy Basen Lu-Feng w Chinach.

W ostatniej części atlasu czytelnik zapozna się z faktami i najnowszymi teoriami na temat życia i zagłady dinozaurów. Czy winowajcą było uderzenie w Ziemię wielkiego meteorytu, a może to erupcje wulkanów przyczyniły się do końca ery wielkich gadów? Co nastąpiło po dinozaurach, jakie gatunki przetrwały do dzisiaj? Oprócz odpowiedzi na te poważne pytania nie zabrakło także lżejszych ciekawostek, np. czy dinozaury wydawały dźwięki, jak nazywał się pierwszy odkryty gatunek i skąd wzięły się niektóre nazwy. Nie zawsze bowiem ludzie popisywali się wyobraźnią: pewien dinozaur odkryty w Chinach dostał nazwę gazozaur, bo tak sobie zażyczyła kompania naftowa, a w Australii na cześć firmy Atlas Copco nowy gatunek nazwano... atlascopcozaurem – sponsorzy wyłożyli pieniądze, więc naukowcy musieli ich jakoś uhonorować. Na samym końcu książki autorzy umieścili słowniczek najtrudniejszych pojęć i po tej lekturze zostaje już czytelnikom tylko włożenie do napędu komputera dołączonej płyty i obejrzenie animacji, mądrzejsi o zdobytą właśnie wiedzę.

Widać, że w prace nad Atlasem dinozaurów włożono dużo serca. Ilustracje są bardzo ładne i szczegółowe a informacje bardzo aktualne, co widać np. po wyglądzie niektórych gatunków dinozaurów. Jak dowodzą bowiem najnowsze teorie, gady te były o wiele bardziej kolorowe niż dotychczas uważano (dotychczas standardem w książkach były dinozaury w różnych odcieniach brązu i zieleni), a wiele z nich miało pióra, np. drapieżne i inteligentne welociraptory, które rozsławił Park jurajski – w porównaniu z filmowym pierwowzorem ilustracje z atlasu różnią się dramatycznie. Pogratulować trzeba też wydawcy, który zadbał o najdrobniejsze szczegóły, jak spolszczenie wszystkich nazw dinozaurów czy konsultację naukową.

Atlas dinozaurów to znakomita i pouczająca rozrywka dla dużych i małych. Co ważne, po przeczytaniu tej książki chce się do niej wracać wielokrotnie.

Atlas dinozaurów: niezwykła podróż do zaginionego świata

Autor: John Malam, John Woodward
Wydawnictwo: Arkady
Miejsce wydania: Warszawa
Wydanie polskie: 11/2007
Liczba stron: 96
Format: 270 x 300 mm
Oprawa: twarda
ISBN-13: 9788321345116
Cena z okładki: 59,90 zł


blog comments powered by Disqus