Recenzja książki "Listy do młodego pisarza"

Autor: Aleksander Krukowski
Korekta: Sławomir "Villmar" Jurusik
15 lutego 2012

Rynki zachodnie zalewane są poradnikami pisania kreatywnego. W Polsce jest podobnie. Autorami często są samozwańczy eksperci, którzy rzadko mogą poprzeć swe stanowisko realnymi osiągnięciami. Zresztą brutalna rzeczywistość pokazuje, że droga do komercyjnego sukcesu rozmija się zwykle z tworzeniem dobrej literatury.

Rzadko zdarza się, by o nauczanie młodych aspirantów sztuki pisarskiej pokusił się literat wielkiej klasy. Do szczęśliwych wyjątków należą z pewnością "Listy do młodego pisarza", w których Mario Vargas Llosa, laureat literackiej Nagrody Nobla, dzieli się z czytelnikiem tajnikami powieściopisarstwa.

Tytuł wymaga jednak uzupełnienia. Otóż odbiorcą "Listów..." jest młody powieściopisarz, prozaik. Llosa nie próbuje nawet uczyć tworzenia poezji czy literatury faktu. Długie formy prozatorskie to przedmiot jego nauk. Decyzja ta wydaje się słuszna, bo lepiej w ten sposób poznać dobrze jedną gałąź literatury, niż błądzić w uogólnieniach kilku.

Nauki autora "Marzeń Celta" maja charakter listów. Nadaje to książce ciekawą, unikalną formę. Jednocześnie wymusza jednak pewne rozwiązania, które jeszcze bardziej uatrakcyjniają lekturę. Poszczególne rozdziały są krótkie, a język w nich użyty lekki. Llosa tnie akademicką terminologię, jak tylko może, i odwołuje się do niej jedynie w koniecznych momentach. Każdy z listów poświęca osobnej tematyce: natchnieniu, stylowi, narracji, realności i tak dalej. Zachowuje jasność przekazu i wewnętrzną spójność, przez co poszczególne listy sprawiają wrażenie rozdziałów a cała książka – zamkniętego kursu.

W swoich rozważaniach Llosa jest raczej praktykiem. Wykłada zajmujące go w danym liście zagadnienie, lecz przy czystej teorii nie zatrzymuje się na długo. Już po chwili buszuje w gąszczu przykładów, odwołując się do wielkich i znanych nazwisk światowej literatury. Llosa jest bowiem naszym nauczycielem, ale skromność jego nie pozwala czynić z siebie wzoru do naśladowania. Szuka wzorów jeszcze bardziej uznanych, sięgając do Kafki, Jamesa, Flauberta, Prousta, Cortazara i wielu innych.

Kto powinien sięgnąć po "Listy do młodego pisarza"? Każdy, kto na poważnie myśli o pisaniu, i gotów jest przyjąć tę prostą zasadę: aby dobrze pisać, należy dużo... czytać! Bo chociaż "Listy..." to lektura krótka i bardzo przyjemna, to poznanie wszystkich dzieł, do których odwołuje się autor, jest nie lada wyzwaniem, którego podjęcie wydaje się koniecznością. Nikt w końcu nie obiecywał, że będzie lekko.
 

Listy do młodego pisarza

Autor: Mario Vargas Llosa
Wydawnictwo: Znak
Miejsce wydania: Kraków
Wydanie polskie: 1/2012
Tytuł oryginalny: Cartas a un joven Novelista
Liczba stron: 128
Format: 145x210 mm
Oprawa: twarda
ISBN-13: 9788324018765
Wydanie: I
Cena z okładki: 29,90 zł


blog comments powered by Disqus