Przejmująca wędrówka

Autor: Mirosław Skrzydło
Korekta: Bool
10 stycznia 2010

www.gildia.pl
Labirynty.
Dostępność: 1-2 dni robocze
Cena: 20,30 zł 29,00 zł
dodaj do koszyka

Michał Cetnarowski z artystycznym zacięciem tworzy niezwykle klimatyczne oraz przepełnione głębokim smutkiem i żalem historie. Jego debiutancki cykl opowiadań z gatunku szeroko pojętej fantastyki i grozy, „Labirynty”, przypomina spektakularne występy Kseni Simonowej1 z ukraińskiej wersji „Mam talent”. Autor w omawianej pozycji maluje zapadające w pamięć, błyskawicznie następujące po sobie obrazy niczym wspomniana wschodnia piękność.

Opowiadania Cetnarowskiego sprawdzają się jako swoisty recykling fantastycznych elementów – ze sterty zapomnianych lub nazbyt eksploatowanych motywów wyciąga samą ich kwintesencję. Autor konstruktywnie i efektownie łączy poszczególne gatunki literackie. Cyzeluje zdania do granic doskonałości. O języku używanym w nowelach historyka wśród literatów można powiedzieć wiele, ale na pewno nie to, że jest on prosty. Redaktor antologii „Nowe idzie” tworzy uniwersum bogate w ilustracje pełne nostalgii.

Cetnarowski zaczyna od mocnego akordu („Droga na zachód”) i nie schodzi z wysokiego tonu do ostatniej, wzruszającej opowieści („Rybak, perła i diabeł-krab”). Najlepiej, moim skromnym zdaniem, sprawdzają się następujące historie: „Leśni chłopcy” (rewelacyjne zestawienie dzielnych polskich żołnierzy walczących podczas II Wojny Światowej z mityczną istotą Bezimienną), „Idąc w cieniu wieży” (karkołomna wędrówka błazna i złodzieja po przerażającej wieży losu) oraz korzystająca pełnymi garściami z bajkowej estetyki „Rybak, perła i diabeł-krab” (stary rybak spotyka na plaży przemawiającego ludzkim głosem demonicznego kraba, który próbuje zwieść go na ścieżkę zła i nieprawości).

Misterny klimat jedenastu świetnie wyważonych opowiadań doskonale współgra ze stonowaną (dla niektórych zbyt wolną i pozbawioną dynamiki) akcją oraz wiarygodnymi postaciami. Opowieści utkane są z masy symboli, metafor i fantastycznych elementów wprost ze świata baśni i bajek.

Gdy stwierdzicie, że Cetnarowski nie jest w stanie niczym lepszym Was zaskoczyć, miło się rozczarujecie. Wielość światów, makabr, a przede wszystkim ludzkich dramatów w omawianej antologii jest godna pozazdroszczenia. W przeciwieństwie do innych zbiorów o podobnej tematyce2, „Labirynty” prezentują ponad tuzin pełnokrwistych bohaterów dysponujących całym wachlarzem emocji (od miłości po nienawiść, itp.), z uporem realizujących cele, oddanych miłości swego życia (tytułowy „Labirynt”), czy krajowi, z którego się wywodzą („Leśni chłopcy”). To grupa uniwersalnych nomadów bez strachu wędrujących po labiryncie życia.

Cetnarowski skrupulatnie buduje atmosferę pozornie tylko znanej grozy. Autor, niczym doświadczony klucznik, snuje się po wąskich ścieżkach niepewności, otwierając niektóre drzwi; inne natomiast skrzętnie ukrywa przed naszym wścibskim wzrokiem. Ponadto raczy nas serią zaskakujących zwrotów akcji, mądrych przesłań i wzruszających chwil, które czynią bohaterów poszczególnych opowiadań bardziej ludzkimi, a więc i wiarygodnymi.

„Labirynty” to niebywale udany debiut, który zwiastuje narodzenie nowej gwiazdy w galaktyce polskiej literatury fantastycznej. Bez dłuższego zastanowienia powracam do labiryntu, który od tej chwili ściśle związany jest z moim życiem, i wywołuję klucznika owego niebezpiecznego, acz porywającego i ekscytującego mitycznego miejsca. Miejsca, które tak naprawdę znajduje się głęboko w naszym jestestwie.

1) jeśli nie miałeś okazji, drogi czytelniku, zapoznać się z pracami artystki, wykonywanymi z ogromną pasją na piasku, to gorąco polecam filmiki na youtube
2) nie będę wymieniał tytułów ani autorów, aby nie wyszło, że piętnuję Pana X lub Panią Y

Labirynty

Autor: Michał Cetnarowski
Wydawnictwo: Powergraph
Miejsce wydania: Warszawa
Wydanie polskie: 10/2009
Seria wydawnicza: Fantastyka z plusem
Format: 125x195 mm
Oprawa: miękka
ISBN-13: 978-83-61187-13-4
Wydanie: I
Cena z okładki: 29,00 zł


blog comments powered by Disqus