"Komiks i jego konteksty" - druga recenzja książki

Autor: Maciej Jasiński
11 sierpnia 2016

www.gildia.pl
Komiks i jego konteksty.
Dostępność: 1 tydzień
Cena: 31,50 zł 35,00 zł
dodaj do koszyka

Różne oblicza komiksu

Redaktorzy książki: Izolda Kiec oraz Michał Traczyk we wstępie do niej wyjaśniają, że publikacja ta "jest krokiem w kierunku uporządkowania polskiej refleksji nad komiksem". I jest to prawda. To bardzo ważny krok i z pewnością po Komiks i jego konteksty będą sięgać czytelnicy zainteresowani dokładniejszym poznaniem tego medium, jak i np. osoby przygotowujące prace licencjackie czy magisterskie na temat komiksów.

Należy przyznać, że różnorodność artykułów składających się na tę publikację jest bardzo duża. Jest tu zarówno tekst przedstawiający koncepcje teoretyków dotyczące zakresu funkcjonowania komiksu, kolejny poświęcony związkom komiksów z rożnymi mediami i formami popkultury, a także interpretacje poszczególnych tytułów i serii. Dobór można ogólnie uznać za bardzo udany i do tego sensownie pogrupowany w trzy rozdziały.

W tym zbiorze ponad dwudziestu artykułów każdy z pewnością znajdzie coś z działki, którą się szczególnie interesuje. Można zaryzykować stwierdzenie, że najciekawsze są dwa teksty dotyczące historii polskiego komiksu.

Zajmujący się od lat badaniem komiksów prasowych Adam Rusek napisał na potrzeby tej publikacji krótką historię magazynu komiksowego "Relax". Nie opisuje tylko zawartości poszczególnych numerów, ale stara się przedstawić także kulisy powstawania tego kultowego pisma. Prezentuje między innymi znaczenie zatrudnienia jako kierownika artystycznego Grzegorza Rosińskiego dla rozwoju "Relaxu", ale stara się też pokazać przyczyny upadku pisma. Badacz przytacza słowa jednego z autorów, Witolda Parzydło, który wspomina, że: "Relax padł ofiarą biurokratycznych zabiegów. Pojawiło się później wiele pań, które nadawały ton redakcji, ale nie miały żadnego pojęcia o specyfice komiksu. Pan Kołodziejczyk znał się na tym i to było fajne. Po jego kłopotach z sercem poziom spadał i w końcu ludzie zaczęli się wycofywać, bo przestało mieć to sens – urzędniczki ingerowały w sprawy merytoryczne, w scenariusze, w sposób rysowania".

Natomiast zmarły niedawno Tomasz Marciniak zajął się komiksem historycznym. W ramach tego rodzaju albumów wyróżnił trzy typy: transkrypcję fragmentów historii na język komiksu, opowiadanie fikcyjnych historii osadzonych w realiach historycznych, a także wykorzystanie otoczki historycznej do stworzenia fantazji. Jak zauważa w swoim tekście Marciniak, takie komiksy zarówno w PRL-u, jak i obecnie cechuje polonocentryzm, a więc patrzenie na świat przez pryzmat Polski i spraw Polaków. Trzeba się z tym zgodzić, bowiem taka jest większość komiksów historycznych wydanych w ostatnich latach, co wynika także z faktu, że tego rodzaju wymagania wobec nich mają instytucje finansujące owe projekty. Podobnie twierdzi Marciniak pisząc "ten współczesny porzucił dawne, malownicze graficzne opowieści, koncentrując się na komiksie instytucjonalnym, doraźnym, tworzonym często w pośpiechu i uwikłanym w wyraźne wybory polityczne, co nie zawsze pozostaje w pozytywnym związku z jakością dzieła".

Częstym problemem podobnych opracowań bywało w przeszłości to, że dobór autorów tekstów był dość przypadkowy, co rzutowało na poziom poszczególnych artykułów. W tym zbiorze nie ma na szczęście słabych fragmentów, o co skutecznie zadbali redaktorzy tomu. I choć z niektórymi tezami i interpretacjami trudno mi się zgodzić (np. w tekście o serii Osiedle Swoboda) to nie można zarzucić absolutnie autorowi braku fachowości i znajomości tematu.

Takie publikacje jak Komiks i jego konteksty są potrzebne na rynku. Na 300 stronach zaprezentowano bowiem wiele zagadnień związanych z komiksem i jego historią, a także twórczością poszczególnych autorów. Mam nadzieję, że na polskim rynku będą pojawiały się kolejne podobne książki, które przyczyniają się do lepszego poznania sztuki komiksowej.

Komiks i jego konteksty

Redakcja: Izolda Kiec, Michał Traczyk
Wydawnictwo: Instytut Kultury Popularnej
Miejsce wydania: Poznań
Wydanie polskie: 7/2014
Liczba stron: 300
Format: A5
Oprawa: miękka
ISBN-13: 9788393970704
Wydanie: I
Cena z okładki: 35 zł


blog comments powered by Disqus