Recenzja książki "Inteligencja. Sposoby oddziaływania na IQ"

Autor: Aleksander Krukowski
Korekta: Patrycja Ziemińska
22 lipca 2012

www.gildia.pl
Inteligencja. Sposoby oddziaływania na IQ.
Dostępność: 1-2 dni robocze
Cena: 34,30 zł 49,00 zł
dodaj do koszyka

Książka Richarda E. Nisbetta, "Inteligencja. Sposoby oddziaływania na IQ", to gładkie wprowadzenie w zagadnienie ilorazu inteligencji (intelligence quotient, IQ). Ta niewielkiej objętości praca, licząca jedynie 220 stron (bez bibliografii), przedstawia czytelnikowi zbiór informacji, eksperymentów i analiz, jakie potrzebne są do tego, by zorientować się nie tylko w tym, czym iloraz inteligencji jest, ale także jakich problemów nastręcza.

Profesor Nisbett zaczyna od dość powolnego wprowadzenia nas w zagadnienie inteligencji, jej rodzaje i koncepcję jej mierzalności. Szybko jednak orientujemy się, że możliwość mierzenia oznacza także możliwość porównywania, a to czyni z IQ nie tylko zagadnienie naukowe czy wartość edukacyjną, lecz także element gry politycznej.

Ale po kolei. Nisbett jest przeciwny przecenianiu roli genetyki w kształtowaniu inteligencji. Rzecz jasna, nie odrzuca jej zupełnie, lecz podkreśla znaczenie pozostałych czynników: środowiska, wychowania i pracy. Takie nastawienie jest z jednej strony optymistyczne, z drugiej pesymistyczne. Daje bowiem możliwość rozwoju intelektualnego dzieciom z klasy średniej, jeśli tylko będą odpowiednio motywowane i zachęcane przez rodziców. Jednak w przypadku niższej klasy środowisko hamuje rozwój i nie pozwala na awans społeczny (przynajmniej na płaszczyźnie intelektualnej).

Intelektualne zróżnicowanie klas to tylko jeden z problemów. Dużo poważniejszym są rasowe nierówności w wynikach testów mierzących IQ. Niższy statystyczny poziom IQ przedstawicieli rasy czarnej może być podłożem rasistowskiego dyskursu. Nisbett jest tego świadom i poświęca sporo miejsca (oraz specjalny dodatek na końcu książki) by wykazać czysto środowiskowe podłoże tego typu różnic.

Autor "Inteligencji..." próbuje również dokonać oceny systemu edukacji, jego zorientowania na rozwój IQ (które jest, zdradźmy, niewielkie). Jego zdaniem szkoła może zwiększyć wydajność rozwoju intelektualnego uczniów, choć jednocześnie dokonany przez Nisbetta przegląd eksperymentów z tym związanych tworzy obraz pozbawiony przesadnego optymizmu.

"Inteligencja. Sposoby oddziaływania na IQ" to niewielka publikacja, która jednocześnie zaskakuje rozległością swych analiz. Nie tylko wprowadza w zagadnienie ilorazu inteligencji, ale także kreśli rozmaite konsekwencje tego miernika. Jest książką bardzo aktualną i ważną w debatach nad inteligencją ludzi, jej zróżnicowaniem i projektowaniem. Przydatna jest chyba bardziej socjologom niż psychologom, ale ze względu na popularnonaukowy charakter publikacji i język przyjazny czytelnikowi, trafi bez problemu do wszystkich zainteresowanych tematem.

Inteligencja. Sposoby oddziaływania na IQ

Autor: Richard E. Nisbett
Tłumaczenie: Magdalena Szymczukiewicz
Wydawnictwo: Smak słowa
Wydanie polskie: 10/2010
Seria wydawnicza: Mistrzowie Psychologii
Liczba stron: 296
Format: 165 x 235 mm
Oprawa: miękka ze skrzydełkami
ISBN-13: 9788392823469
Cena z okładki: 49 zł


blog comments powered by Disqus