Spisek i szachy

Autor: Mirosław Skrzydło
Korekta: Dagmara Trembicka-Brzozowska
16 listopada 2009

„Zugzwang” Ronana Bennetta to trzymający w napięciu thriller polityczny, którego akcja rozgrywa się w Petersburgu w 1914 roku. Główne role w tej świetnie skrojonej powieści odgrywają przenikliwy psycholog, jego pacjent (znany na całym świecie mistrz szachowy) oraz grupa anarchistów dybiących na życie cara. Co wyniknie z takiej niecodziennej mieszanki?

Dr Otto Spethmann to ceniony psychoanalityk, którego wielką pasją są szachy. Jego nowym pacjentem zostaje wyśmienity szachista Rosenthal. Główny bohater, a zarazem narrator „Zugzwangu”, nawet nie spodziewa się, jak niebezpieczne w skutkach okaże się dla niego to zadanie. Doktor nieświadomie zostaje wciągnięty w morderczą grę pomiędzy tajemniczymi zamachowcami, a rosyjską tajną policją ochraną. Czy pasjonująca partia szachów, rozgrywana przez całą opowieść między doktorem a jego przyjacielem Kopelsonem, okaże się dla głównego bohatera zbawienna? I jak do tego wszystkiego ma się płomienny romans z pacjentką Anną oraz bliska relacja córki lekarza z zamordowanym terrorystą?      

Ważną rolę pełni w książce problematyka polsko-żydowska. Wygrana Rosenthala w międzynarodowym turnieju szachowym ma dla całego narodu żydowskiego wartość symboliczną. Oto pogardzany z powodu swego pochodzenia pół-Polak pół-Żyd wygrywa z Rosjanami, Amerykanami i Niemcami, a w nagrodę zostaje zaproszony na prywatne spotkanie z samym carem. Czyż nie jest to niesamowity sukces uciskanego od pokoleń narodu i wspaniała szansa na obalenie tyrana przez gotowych na wszystko wywrotowców?  

Ku mojej uciesze irlandzki pisarz najniebezpieczniejszym zamachowcem Imperialnej Rosji uczynił pochodzącego z Polski żydowskiego bojownika. To postać owiana legendą w całej Rosji, prawdziwy demon budzący grozę wśród sowietów. Berek Medem, bo tak zwie się ów anarchista, łudząco przypomina Żydowskiego Niedźwiedzia z „Bękartów wojny” Quentina Tarantino.

Ciekawym bohaterem drugiego planu wydaje się być Pietrow – wyśmienity mówca i impertynent stojący po stronie biedoty, ale też hipokryta gustujący w wystawnym życiu. Ten rozbity wewnętrznie mężczyzna znakomicie obrazuje mentalność rosyjskiej inteligencji początku lat dwudziestych ubiegłego wieku. Warte uwagi są jego zaskakujące poglądy na temat ubóstwa, chrześcijaństwa oraz kapitalizmu. 

„Zugzwang” polecam przede wszystkim miłośnikom historii Europy pierwszej połowy XX wieku, ale również wielbicielom dobrych kryminałów o podłożu politycznym. Ronan Bennett przyłożył się do pracy, stworzył naprawdę ciekawą i wciągającą intrygę pełną wyrazistych postaci i soczystych dialogów. Winszuję jego samozaparciu w katorżniczych studiach poświęconych wnikliwemu zapoznaniu się z prezentowanymi w książce zagadnieniami. 

Z prawdziwą przyjemnością stawiam piątkę z plusem i już pędzę do księgarni po jakąś książkę historyczną zajmującą się problematyką Polaków i Żydów mieszkających w Rosji. Co zapewne i Wy uczynicie po przeczytaniu dzieła irlandzkiego literata. Gwarantuję!   

Zugzwang

Autor: Ronan Bennet
Wydawnictwo: Wydawnictwo Literackie
Miejsce wydania: Kraków
Wydanie polskie: 1/2009
Liczba stron: 360
Format: 145x210 mm
Oprawa: miękka
ISBN-13: 978-83-0804298-4
Wydanie: I
Cena z okładki: 34,90 zł


blog comments powered by Disqus